Hieronder kun je enkele verslagen lezen van kandidaten uit de Etty Hillesumroute.

Column over leiderschap
Ter gelegenheid van de slotbijeenkomst van de Etty Hillesumroute op 9 november 2006 schreef Saskia van Dockum een onderhoudende column over leiderschap. Hierin verkent zij een aantal denkbeelden, aan het einde toegespitst op de publieke sector. Zij onderbouwt haar betoog met voorbeelden uit Feijenoord, Van den vos Reynaerde, de silverback gorilla, Asterix als tweede man en de VOC-mentaliteit. 
De column is hier te downloaden.


Verhalen uit Brussel
Van begin oktober 2005 tot eind januari 2006 zaten de EHR-kandidaten Bea van Everdingen en Jannita Robberse voor enkele maanden als 'structural trainee' in Brussel. Oscar Mendlik liep in november 2005 drie weken mee met de Permanente Vertegenwoordiging.

• Stage in Brussel. Belevenissen van twee structural trainees
• Belevenissen van een structural trainee bij de EU, deel 1 (2005)
• Belevenissen van een structural trainee bij de EU, deel 2 (2005)
• Belevenissen van een structural trainee bij de EU, deel 3 (2005)
• Belevenissen van een structural trainee bij de EU, deel 4 (2005)
• Belevenissen van een structural trainee bij de EU, deel 5 (2005)
• Belevenissen van een structural trainee bij de EU, deel 6 (2005)
• Belevenissen van een structural trainee bij de EU, deel 7 (2005)
• Belevenissen van een structural trainee bij de EU, deel 8 (2006)
• 3 weken bij de Permanente Vertegenwoordiging in Brussel

 

Etty Hillesum in Brussel
Van 13 t/m 15 april 2005 bezocht de Etty Hillesumroute de hoofdstad van Europa. Veel gebouwen, veel sprekers, veel informatie en dus heel veel opgedane indrukken. Met ondermeer een inleiding van de invloedrijke Alexander Italianer, de Nederlandse adjunct-kabinetschef van Barroso (spreek uit: "Baroozo"!). Maar ook een gesprek met een jonge sociaal bevlogen ambtenaar van het Europees Parlement (een soort griffier) die ons enthousiast overtuigde van de toegevoegde waarde van de grondwet (natuurlijk het meest genoemde thema deze dagen). Ze signaleerde spijtig de beweging dat Nederland zich binnen de Unie terugtrok naar behoudende opvattingen vanuit een beperkt eigen belang. Terwijl Europa toch de toekomst had en het belang van de kwetsbare groepen in het geding was.

Paul Sneijder (reporter NOS) en Mark Kranenburg (reporter NRC) vertelden over hun indrukken na ruim een jaar Brussel. Over hoe lastig het is om de complexe besluitvormingstrajecten en -resultaten duidelijk en aantrekkelijk over te brengen op de gemiddelde kijker/lezer. Dat de Europese berichtgeving niet moet gaan over "EU en Brussel" (toch ver van je bed) maar veeleer over dagelijkse Nederlandse thema's (b.v. de prijs van een kilo suiker) om van daaruit de Europese dimensies en discussies te belichten.

Hoewel de vele verbetervoorstellen uit de evaluatie (o.a. het advies "ga niet naar Brussel in de week dat het EP in Straatsburg zit") anders doen vermoeden, kijkt de groep toch terug op een leerzame reis die het inzicht in de complexe machtsverhouding tussen de Commissie, de Raad en het Parlement tegen een achtergrond van een groter wordende unie, zeker heeft vergroot. Vergeet niet te stemmen voor of tegen de grondwet!

Jan Schuring

 

Slot Etty Hillesumroute - 'Kado aan het Rijk'
Met een ‘Kado aan het Rijk’ sluiten de kandidaten van de Etty Hillesumroute hun programma af. Het ‘kado’ draagt bij aan een verbetering van de wisselwerking tussen rijksoverheid en gemeenten. De ABD-kandidaten hielpen in projecten waarbinnen burgers verder komen om een goed functionerende buurt neer te zetten. Dat is zowel in Amsterdam, als in Den Haag gebeurd. Samen met de gemeenten en burgers waren ze betrokken bij initiatieven om van enkele wijken een betere plek om te leven te maken. Hieronder een overzicht van de projecten en de resultaten.

- Projecten gemeente Amsterdam
De deelraad Geuzenveld-Slotermeer is verantwoordelijk voor alle Amsterdamse projecten waar de ABD-kandidaten aan deelnemen:
- Vergaren van sponsorgeld
- VBTB
- Verbeteren vastgoedexploitatie en beheerscontracten
- Voorbereiding ‘inspiratiedag’
- Voortzetting ‘dag van de toekomst’

- Projecten gemeente Den Haag
De gemeente Den Haag is verantwoordelijk voor alle Haagse projecten waar de ABD-kandidaten aan deelnemen:
- Cultuurverandering versneld doorzetten
- Misstanden aankaarten bij stadsbestuur
- Ontwikkelen meetinstrumenten
- Bestandskoppeling onderzoeken

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Projecten gemeente Amsterdam

Sponsoring voor het West Beach Filmfestival
Ieder jaar wordt in Geuzenveld-Slotermeer aan het eind van de zomer het West Beach filmfestival georganiseerd: een aantal weekeinden gratis film voor alle wijkbewoners en anderen. Multiculturele films uit de herkomstlanden van de inwoners worden vertoond. Niet al te experimenteel, want er wordt op een breed publiek gemikt. Zo’n festival kost geld, dat is schaars en het is moeilijk via de sponsering de benodigde middelen te vergaren. Het gaat om 10.000 euro: kunnen wij Geuzenveld-Slotermeer helpen bij het vergaren van dit sponsorgeld?

“Wat maakt het voor een bedrijf interessant om dit filmfestival te sponsoren?” was het onderwerp van de eerste gesprekken. Sponsoren willen immers bijdragen aan een interessant initiatief, dat goed in de markt staat en waarmee ook de sponsor zich profileert. De positionering van het filmfestival moet scherp zijn en de communicatie eromheen ambitieus. Dat maakt het vervolgens mogelijk om de juiste netwerken te bereiken.

Samen met een gespecialiseerd communicatiebureau is er een plan voor het filmfestival opgesteld. Er zijn nu gesprekken met potentiële sponsoren.

“We gaan pas weg als het geld binnen is” is de belofte van Hans Bolscher vanuit het Kandidatenprogramma. 

 

VBTB in de deelraad Geuzenveld-Slotermeer
De deelraad Geuzenveld-Slotermeer wil de relatie tussen de begroting en maatschappelijke outcome (resultaten), en omgekeerd de relatie tussen outcome en ingezette middelen, expliciet maken. Ons is gevraagd om vanuit onze ervaring daarin mee te denken, en daarbij ook stil te staan bij de planning en control.

De afgelopen maand zijn er gesprekken gevoerd met vertegenwoordigers van de deelraad, het bestuur van de deelgemeente en ambtenaren daarvan. Daarnaast zijn de verschillende producten (bestuursakkoord, begroting e.d.) bekeken. Duidelijk is dat de deelgemeente al grote stappen heeft gezet en duidelijk op de goede weg is.

Op dit moment wordt het advies aan de deelgemeente uitgewerkt door Diana Joosten en Rob Sent. Nog deze maand zal het advies worden gepresenteerd en aangeboden aan de deelgemeente.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Kinderen uit de wijk Geuzenveld-Slotermeer 

 

Brede school ‘De Nieuwe Seneca’
Het stadsdeelbestuur Geuzenveld-Slotermeer is van plan om een brede school te bouwen, de Nieuwe Seneca. Een brede school is een multifunctionele accommodatie voor scholing, welzijn en leefbaarheid.

In het verleden werden scholen in eigen beheer van de gemeente ontwikkeld. Een lokale woningbouwcorporatie heeft aangeboden om de ontwikkeling en beheer van het gebouw voor de gemeente te doen. De gemeente kan dan de accommodatie huren.

De stadsdeelgemeente heeft nog geen ervaring met deze vorm van publiekprivate samenwerking en worstelt nog met een paar vragen. Hoe bepaal je nu of het aanbod van de corporatie voordelige is dan ontwikkelen in eigen beheer? En wat moet je allemaal van te voren regelen als je besluit tot een publiek private samenwerking?

Twee kandidaten, Maarten Verwey en Bea van Everdingen, hebben de stadsdeelgemeente geholpen bij de beantwoording van deze vragen. Een eerste bedrijfseconomische analyse is gemaakt. Bij het maken van deze analyse bleek dat nog niet alle benodigde informatie voorhanden was. Ook zijn een aantal juridische aandachtspunten gesignaleerd. Hiermee is de stadsdeelgemeente aan de slag gegaan.

Inmiddels heeft het stadsdeelbestuur besloten om het gebouw toch in eigen beheer te gaan ontwikkelen. De gebruikte methodiek kan nog wel van pas komen bij toekomstige projecten.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Panorama op Geuzenveld-Slotermeer 

 

Toekomstvisie wijkmanagement Geuzenveld-Slotermeer
Het stadsdeel Geuzenveld-Slotermeer wil ‘burgergericht’ werken. Dat houdt in dat de vraag vanuit de burger in samenwerking met de verschillende betrokken organisatieonderdelen en in samenwerking met de burger opgepakt wordt. De burger is betrokken, is ‘producent’ in de oplossing. De opdracht aan de kandidaten van de Etty Hillesumroute was om deze methodiek binnen de organisatie neer te zetten en de rol van de afdeling ‘wijken’ hierin te verduidelijken.

Deze opdracht is met het management van de afdeling wijken en met het management van het frontoffice opgepakt. Na een documentenstudie zijn twee dagen georganiseerd en begeleid: één met een ‘inner circle’ binnen en rond de afdeling wijken met als invalshoek de positionering van de afdeling en een sterkte/zwakte analyse, één met een bredere vertegenwoordiging waarin op basis van praktijkcases de methodiek en de samenwerkingsrelaties is verkend. Dat leverde enthousiasme op voor de methodiek, herkenning van de meerwaarde voor de burger en inspiratie voor de samenwerking, ook binnen de organisatie.

Dit project werd uitgevoerd door Karin van der Velde, Onno Beljaars, Saskia van Dockum, Piet van der Graaff en Astrid Schölvinck.

 

Doorstart ‘Identiteit van de wijk’
Vanuit het stadsdeel Geuzenveld-Slotermeer (GS) is het verzoek gekomen een doorstart aan het project ‘Identiteit van de wijk’ te geven. Dit project heeft het stadsdeel twee jaar geleden opgestart om een aantal toekomstbeelden voor de wijk in 2020 te ontwikkelen. Dit is bedoeld om investeringsbeslissingen beter te onderbouwen en het imago van Geuzenveld-Slotermeer te verbeteren. Bovendien worden bewoners via een traject van burgerparticipatie betrokken bij de toekomst van hun stadsdeel. Een team is aan de slag gegaan en heeft drie scenario’s ontwikkeld (Spel, Feest en Dans). Ook is een spel ontwikkeld, waarmee de discussie met de wijkbewoners gestart is. Vervolgens is het project stil komen te liggen. De opdracht aan ons was kortweg: zorg voor een doorstart.

We hebben een team van vijf kandidaten geformeerd (Jan Schuring, Carol Verhey, Bea van Everdingen, Brigit Gijsbers en Jan Meijer) en een projectplan opgesteld. Vervolgens achterhaalden we via uitgebreide interviews met medewerkers, leidinggevenden, bestuurders en raadsleden waarom het project destijds is gestagneerd en waar aangrijpingspunten liggen voor de doorstart.

Ons advies is neergelegd in een rapport dat op dinsdag 7 november aan onze opdrachtgevers is gepresenteerd. De kern is dat Geuzenveld-Slotermeer al lang gekozen heeft uit de drie scenario's. Er is geen update van het spel nodig, wel is het zaak om de keuzes, zoals die onder meer zijn vastgelegd in het bestuursakkoord en in het project Parkstad 2015, verder te concretiseren.

Geuzenveld-Slotermeer wil prioriteit geven aan de uitwisseling van culturen, want om in het stadsdeel een bestaan op te kunnen bouwen moeten inwoners leren omgaan met elkaar ook als zij verschillende waarden aanhangen. Een van de sterke punten van het stadsdeel, het vele groen, kan worden ingezet om aan de onderlinge ontmoeting een bijdrage te leveren, maar groen is geen doel op zich.

 

 

Projecten gemeente Den Haag

Expertmeeting dienst Sociale Zaken en Werkgelegenheidsprojecten
Dit project is uitgevoerd door Kees van den Burg, Petra Lugtenburg en Irene Nijboer. De dienst Sociale Zaken en Werkgelegenheidsprojecten van de gemeente Den Haag stelde ons de volgende vraag: “Hoe kunnen we ervoor zorgen dat de doelen die wij als management van de dienst hebben geformuleerd eenduidig bij de medewerkers komen. Graag advies voor een format of werkwijze, waarmee we duidelijkheid kunnen creëren naar de medewerkers toe.”

Deze vraag stond centraal tijdens een expertmeeting waar de thema’s cultuur, structuur en inhoud aan de orde zouden komen. Aanwezig waren externe experts op het gebied van resultaatgericht werken en cultuur, Haagse beleidsambtenaren (deskundig op het terrein van de WWB en de WMO) en gemeentelijke deskundigen.

Doel van de bijeenkomst was te komen tot vijf concrete aanbevelingen voor de dienst Sociale Zaken en Werkgelegenheidsprojecten van de gemeente Den Haag (onze ‘opdrachtgever’).

Het eerste deel van de bijeenkomst was vooral gewijd aan het scherp krijgen van de behoefte van de dienst. Het bleek dat er al flink geïnvesteerd was in cultuurverandering de afgelopen jaren. Het komende jaar is het echter noodzakelijke dat hier snel resultaat mee wordt gehaald, omdat er een taakstelling ligt voor een forse vermindering van het aantal personen met aanspraak op de bijstand. De vraag waar het echt om draait is: “Hoe kunnen we als management de harde taakstelling die er nu ligt, benutten om de cultuurverandering die bij de medewerkers in gang is gezet, versneld door te zetten?”

Het tweede deel van de avond is besteed aan het uitwisselen van ideeën hieromtrent. De gemeente kreeg bij deze uitwisseling vooral lof van de deelnemers over de goede weg die al was ingeslagen. De tips waren meestal niet nieuw voor de gemeente. Er werd dan ook niet afgesloten met vijf aanbevelingen. Wel was de gedachtewisseling een aanmoediging voor de gemeente om door te pakken. De uitwisseling van ervaringen met de andere gemeente werd ook als waardevol ervaren. Wel zijn er concrete vervolgacties:

1. De gemeente gaat meekijken bij een sessie bij het ministerie van VWS, waarin concrete casussen worden besproken. Doel hiervan is de cultuurveranderingsdoelen om te zetten in concreet voorbeeldgedrag.
2. De mogelijkheden voor een tijdelijke uitwisseling van medewerkers tussen het ministerie van SZW en de gemeente worden verkend;
3. SZW benut contacten met UWV om ook een benchmark tussen gemeente en UWV mogelijk te maken.

 

Spoorwijk in beeld
Spoorwijk is een wijk met circa. 8.000 inwoners. De oorspronkelijke wijk kenmerkt zich door een dorpse opzet, waaraan ook architect Berlage meewerkte, en is tussen 1920 en 1930 gebouwd. Vanaf ongeveer 1990 wordt er hard gewerkt aan vernieuwing en herbouw van de wijk. Veel oud bewoners van Spoorwijk komen weer terug, maar er is ook een instroom van veel nieuwe bewoners. Bewoners, maatschappelijke organisaties en gemeente werken aan de integratie van deze verschillende groepen ten behoeve van de samenhang in de wijk.

Afgelopen zomer heeft een groepje van het ABD-Kandidatenprogramma contact gelegd via de gemeente Den Haag met de coördinator leefbaarheid van Spoorwijk, Peter Brand. Uit de contacten kwam naar voren dat er in de wijk al heel veel goede activiteiten plaatsvinden. Deze zijn gericht op het bevorderen van vertrouwen, contact en ontmoeting. Deze activiteiten moeten vooral voortgezet worden en de tijd en ruimte krijgen om een bestendig effect in de wijk te bewerkstelligen. Het stapelen van steeds maar nieuwe activiteiten moet worden vermeden.

Wat kan er dan wel gebeuren? Om het zicht op de uitvoering te verbeteren is een Buurtkaart opgesteld die tot doel heeft de samenwerking tussen de instellingen te bevorderen. Daarnaast is de Buurtkaart een goede wegwijzer voor nieuwe mensen die in Spoorwijk werkzaam zijn.

Verder is er behoefte om jongeren meer te betrekken bij de ontwikkeling van Spoorwijk. Een manier is om jongeren van het Johan de Witt College, deels uit de wijk afkomstig, in contact te laten treden met jongeren in Spoorwijk om te bedenken op welke manier zij zelf een rol kunnen spelen. 
 
Op dit moment wordt dit voornemen in overleg met diverse jongerenwerkers in de wijk uitgewerkt en de komende maanden uitgevoerd door Marjo Lamers, Guido Landheer, Max Timmerman, Oscar Mendlik, Aly van Berckel en Saskia Voortman.

 

Ontwikkelen meetinstrumenten
Sinds 1 januari 2004 is de Wet Werk en Bijstand (WWB) van kracht. Hiermee worden bijstandsgerechtigden, niet-uitkeringsgerechtigden en ANW-ers zo snel mogelijk aan een betaalde baan geholpen. De gemeenten zijn sindsdien verantwoordelijk voor de inhoud en de financiën. De gemeente Den Haag werkt al met een prestatiekaart om dat bij te houden en ontwikkelt simulatiemodellen.

Deelnemers aan de Etty Hillesum-route adviseren ambtenaren hoe zij indicatoren voor ‘stuurinformatie’ moeten formuleren. Die stuurinformatie dient zowel voor de politiek als voor het management en de medewerkers zinvol te zijn. Ook beslissen ze of het beter is dat de gemeente met meerdere lagen in een prestatiekaart kan werken, of met verschillende prestatiekaarten.

 

Bestandskoppeling onderzoeken
Om fraude op te sporen koppelt de gemeente bestanden en vergelijkt zij, waar toegestaan, gegevens. Voor het opsporen van misbruik van sociale voorzieningen zijn wetten niet of nauwelijks aanwezig. De Registratiekamer, tegenwoordig het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP), concludeerde al in 1998 dat voor bestandskoppeling onvoldoende regelgeving bestaat. Nieuwe wetten zijn nodig om de Wet Bescherming Persoonsgegevens (WBP) te omzeilen.

De ABD-kandidaten adviseren de gemeente Den Haag hoe zij misbruik van sociale voorzieningen kan opsporen via bestandskoppeling. Als de wet dit niet toestaat, onderzoeken de kandidaten of aanpassing van de huidige wetgeving of wellicht nieuwe wetgeving noodzakelijk is. Voor de bestandskoppeling van interne (gemeentelijke) en externe bestanden formuleren ze regels. Het belang van het doel en de mate van inbreuk op de privacy moeten hierbij met elkaar in evenwicht te zijn. Tenslotte zoeken ze uit hoe lang de gemeente gegevens mag bewaren, aangezien de WBP hierover geen uitsluitsel geeft.