Publiek leiders bij de Rijksoverheid dragen bij aan oplossingen voor maatschappelijke opgaven in een complexe context. Publiek leider is geen positie of functie; je bent publiek leider als uit je gedrag blijkt dat je leiderschap toont – en als je dat leiderschapsgedrag inzet voor het algemeen belang.
Een publiek leider werkt aan maatschappelijke opgaven
Voor de aanpak van complexe maatschappelijke vraagstukken is het nodig dat de Rijksoverheid opgavegericht en over de grenzen van ministeries, bestuurslagen en kabinetsperiodes heen samenwerkt. Tegelijkertijd wil de Rijksoverheid de kwaliteit en de uitvoerbaarheid van overheidsbeleid verbeteren en het vertrouwen van de burger in de overheid herstellen. Dat stelt specifieke eisen aan jou als publiek leider.
Jij stelt de bedoeling centraal: je wilt werken voor het algemeen belang en je richt je op het realiseren van resultaten. De opgave waarop je wordt ingezet kan gaan over een maatschappelijke of politieke context, maar ook over de eigen organisatie. Jij past daarom niet alleen bij de functie, maar nadrukkelijk ook bij die opgave – én bij de organisatie en het team.
Dit vraagt van jou dat je het speelveld kent en weet waar knelpunten zitten. Je hebt domeinspecifieke kennis van zaken én netwerkvaardigheden. Je herkent de kwaliteiten in je team en je kunt benoemen wat nog ontbreekt. Je kent en volgt relevante ontwikkelingen binnen het beleidsterrein, de sector of het ministerie.
Een publiek leider kan effectief opereren in een dynamisch speelveld
Een publiek leider opereert in een context die permanent in beweging is: de tijd is turbulent en de samenleving veeleisend. De overheid is bovendien complex, net zoals het politiek-ambtelijk samenspel. Binnen deze context spelen veel thema’s, zoals mediadruk, internationalisering, digitalisering, diversiteit en actuele crises.
In deze complexe context maakt je persoonlijkheid het verschil, samen met de eigenschappen, competenties, ervaring en kennis die je inbrengt. Maar ook de waarden die je uitdraagt, je lef om transparant te zijn, het vermogen om mee te veren met de druk zonder te breken, hoe je de kunst verstaat om mensen mee te nemen, te gidsen door de complexiteit en onderweg te inspireren – om zo met elkaar tot resultaten te komen.
Een publiek leider zorgt voor continuïteit
Optimaal en duurzaam (maatschappelijke) resultaten bereiken, kost tijd. Daarom verbind je je voor een langere periode aan een ABD-functie. Een gemiddelde functieduur van vijf jaar is daarbij het uitgangspunt; liever langer. In een ABD-functie solliciteer je daarom de eerste vier jaar niet op andere (ABD-)functies. Zo draag je uit dat je belang hecht aan stabiliteit en continuïteit in je organisatie. Soms worden er andere afspraken gemaakt, bijvoorbeeld bij tijdelijke opdrachten.
Voor de functies van directeur-generaal, inspecteur-generaal, secretaris-generaal (de topmanagementgroep (TMG)) geldt een benoemingsperiode van zeven jaar. In bijzondere gevallen kan deze periode met maximaal twee jaar worden verlengd.
Tijdens de vervulling van je functie blijf je investeren in je ontwikkeling, zodat je ook op de langere termijn duurzaam inzetbaar blijft.
Een publiek leider toont zichtbaar leiderschap
Als publiek leider toon je waarneembaar leiderschapsgedrag. Daarvoor zijn verschillende richtingen wenselijk, die terugkomen in de Rijksbrede visie op publiek leiderschap.
Een publiek leider kan schakelen tussen verschillende rollen, herkent zich in de kernwaarden van de ABD en heeft de juiste competenties
Je toont leiderschapsgedrag in alle drie de rollen die je als publiek leider vervult: maatschappelijk partner, politiek adviseur en manager. Daarnaast herken je je in de kernwaarden gedeeld leiderschap, responsiviteit en morele motivatie. Meer uitleg over de drie rollen en kernwaarden vind je op deze pagina, waarin ook de competenties aan bod komen waarover je als publiek leider moet beschikken.